مواد ترمیمی

یکی از انقلابی‌ترین پروتکل‌ها در حیطه مواد ادهزیو دندانپزشکی، تکنیک مهر و موم فوری عاج یا IDS است. در رویکردهای کلاسیک، عاج دندان پس از تراش و تا زمان تحویل رستوریشن ایندایرکت در معرض بزاق، باکتری‌ها، شوک‌های اسمزی و استرس‌های سمان‌های موقت قرار می‌گیرد. در پروتکل IDS، بلافاصله پس از اتمام تراش و شکل‌دهی کویتی تحت ایزولاسیون کامل رابردم، عاج تراش‌خورده و پاکیزه که لوله‌های عاجی آن کاملاً باز و عاری از هرگونه آلودگی با خون و بزاق هستند، توسط ژل اسید اچ فسفریک ۳۷ درصد کاندیشن شده و یک سیستم پیشرفته باندینگ دندانپزشکی گلد استاندارد (ترجیحاً ادهزیوهای سه مرحله‌ای توتال‌اچ پرشده یا دو مرحله‌ای سلف‌اچ واجد مونومر MDP) روی آن فعال می‌شود. تشکیل شبکه هیبرید در بافت دست‌نخورده و کلاژن‌های هیدراته، استحکام اتصال میکرومکانیکی را تا فراتر از ۴۰۰ درصد نسبت به روش‌های سنتی سیل تاخیری (DDS) ارتقا می‌دهد. این سیلینگ بلافاصله مانع از کلاپس شبکه‌های کلاژنی، ورود سموم باکتریایی به توبول‌ها، درد و حساسیت پس از جراحی و شوک‌های حرارتی به پالپ زنده می‌گردد. همچنین پیش از قالبگیری، لایه مهارشده توسط اکسیژن باید با ژل گلیسیرین خنثی شود تا سمان موقت یا ماده قالبگیری واکنشی به عاج پیوند نخورد.

انقباض ناشی از پلیمریزاسیون در ماتریس رزینی که حجمی معادل ۲ تا ۳.۵ درصد در متریال‌های استاندارد دارد، تنش انقباضی شدیدی در فصل مشترک دندان و ماده ترمیمی پدید می‌آورد. این پدیده تحت تاثیر مستقیم ضریب هندسی حفرات (Configuration Factor یا C-Factor) قرار دارد که بیانگر نسبت سطوح متصل به سطوح آزاد است. در حفرات عمیق کلاس یک اکلوزال، ضریب سی-فاکتور بزرگتر از ۵ است؛ بدین معنا که ۵ دیواره متصل در برابر تنها یک سطح آزاد قرار داشته و هیچ فضایی برای جریان ویسکوالاستیک و ریلیف تنش وجود ندارد. عدم مهار این تنش موجب خطای سفید مینایی (White Line Defect)، میکروکراک‌های تاجی، ایجاد گپ میکروسکوپی و حساسیت شدید دندان حین جویدن می‌شود. برای غلبه بر این چالش، بهره‌گیری از کامپوزیت دندانپزشکی نانوهیبرید در قالب لیرینگ مایل (Incremental Oblique Layering) با ضخامت کنترل‌شده حداکثر ۱.۵ تا ۲ میلی‌متر الزامی است تا ضریب سی-فاکتور در هر لایه به شدت کاهش یابد. علاوه بر این، در حفرات کلاس دو با لبه‌های عمیق لثه‌ای، تکنیک ساندویچ (باز یا بسته) راه‌حلی فوق‌العاده ارائه می‌دهد. در تکنیک ساندویچ باز، استفاده از گلاس آینومر رزینی (RMGI) بایواکتیو در حاشیه سرویکال زیر خط اتصال سمان به مینا (CEJ) به دلیل اتصال شیمیایی از طریق شلاتاسیون با کلسیم هیدروکسی‌آپاتیت، ضریب انبساط حرارتی بسیار نزدیک به عاج و توانایی رهایش و شارژ پیوسته فلوراید، نشت لبه‌ای را به صفر رسانده و سپس با کامپوزیت‌های با مقاومت سایشی بالا پوشانده می‌شود.

یکی از نقاط عطف در درمان‌های کلینیکی، تعیین مرز دقیق بقای بافت دندان برای انتخاب میان ترمیم مستقیم کامپوزیتی و درمان‌های ایندایرکت است. هنگامی که ضخامت دیواره‌های باقیمانده عاجی کمتر از ۱.۵ تا ۲ میلی‌متر باشد یا بیش از نیمی از ساختار دندان از دست رفته باشد، انجام ترمیم‌های مستقیم به دلیل پدیده انحراف کاسپی (Cuspal Deflection) تحت بارگذاری چرخه‌ای محکوم به شکست است. در این موارد، لزوم پوشش کاسپ‌ها (Cusp Coverage) از طریق رستوریشن‌های آنله، اورله، ونله یا تیبل‌تاپ مطرح می‌گردد. در دندان‌های اندو شده، اصل بقای بیومکانیکی وابسته به وجود حداقل ۲ میلی‌متر فرول افقی و عمودی ۳۶۰ درجه در نسج سالم دندان است. در مواردی که بیش از دو دیواره دندان از دست رفته باشد، کاربرد فایبر پست با مدول الاستیسیته سازگار با عاج (حدود ۱۵ تا ۲۰ گیگاپاسکال) همراه با کوربیلداپ‌های دوال‌کیور پیشنهاد می‌شود. پست‌های فایبر برخلاف پست‌های فلزی و زیرکونیا، از ایجاد تمرکز تنش در ناحیه ریشه جلوگیری می‌کنند. سمان کردن این قطعات نیازمند استفاده از تخصصی‌ترین سمان‌های دندانپزشکی نظیر رزین سمان‌های دوال‌کیور ادهزیو است تا یک واحد یکپارچه مونوبلاک با ساختار عاج ایجاد کند. تلفیق متوازن کامپوزیت و باندینگ دندانپزشکی همراه با سمان و مواد ادهزیو دندانپزشکی استاندارد، اساس دوام ترمیم‌های پیشرفته است.

انتخاب دقیق اقلام دندانپزشکی بر پایه داده‌های فیزیکوشیمیایی و عملکردی، ضامن موفقیت پروتکل‌های ترمیمی مطب و کلینیک است. جدول زیر رفتار مکانیکی و مشخصات بالینی کلاس‌های اصلی مواد ترمیمی را خلاصه می‌کند:

برای تامین اقلام و خرید مواد ترمیمی دندانپزشکی به صورت عمده، آسورت یا تک‌شید، استعلام به موقع قیمت مواد ترمیمی دندانپزشکی و بررسی اصالت بارکدها و تاریخ انقضای رسمی اهمیت حیاتی دارد. پلتفرم تخصصی دنتاپ با فراهم آوردن امکان صدور فاکتور رسمی معتبر شرکتی برای مطب‌ها، کلینیک‌ها و مراکز دانشگاهی، زنجیره تامین مواد ترمیمی را با تضمین سلامت فیزیکی بسته‌بندی، اصالت لات‌نامبر و ارسال سریع پشتیبانی می‌کند. همکاران گرامی می‌توانند جهت استعلام قیمت همکار و خرید سازمان‌یافته با بخش فروش تخصصی ارتباط برقرار نمایند.